استادیار پژوهش، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان شمالی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بجنورد، ایران
چکیده
استقرار بوته مرحله کلیدی در چرخه زندگی محصولات زراعی است و طول کولئوپتیل تعیین کننده کلیدی در موفقیت استقرار غلات است. با توجه به اهمیت کولئوپتیل در استقرار بوته و تاثیر بر پتانسیل عملکرد دانه غلات دیم این ارزیابی با هدف تعیین طول کولئوپتیل ارقام گندم و جو دیم برای لحاظ در برنامههای مدیریتی کاشت غلات دیم انجام شد. در این ارزیابی بذور سالم و بدون خسارت فیزیکی از 13 رقم گندم و 9 رقم جو دیم انتخاب و طول کولئوپتیل آنها تعیین شد. نتایج نشان داد که ارقام گندم و جو دیم از نظر طول کولئوپتیل تفاوت معنیداری دارند. در بین ارقام گندم رقم صدرا بیشترین (118 میلیمتر) و رقم ریژاو کمترین (58 میلیمتر) طول کولئوپتیل را بخود اختصاص دادند. جو رقم انصار با طول کولئوپتیل 114 میلیمتر بیشترین و جو رقم ماهور با طول کولئوپتیل 80 میلیمتر کمترین میزان طول کولئوپتیل را در بین ارقام جو نشان دادند. بر مبنای نتایج، ارقام گندم و جو زمستانه کولئوپتیل طویلتری نسبت به ارقام بهاره دارند بنابراین حساسیت برای تهیه بستر کاشت و تنظیم عمق مناسب و میزان بقایا برای ارقام بهاره بیشتر از ارقام زمستانه خواهد بود.